بسته بندی

جواب سوالاتی از این قبیل میتواند برای اشخاصی که ب ه نوعی با محصولات لبنی و همچنین بهداشت و سلامت

عمومی در سطح کلان جامعه سرو کار دارند جالب باشد ، چراکه میزان مصرف شیر و لبنیات یکی از شاخص

های سلامتی در جامعه بوده و تنوع یک بسته بندی ، نقش عمده ای در فروش و نفوذ آن دربازار ایفا میکند و در

نهایت اتخاذ ترکیبی بهینه از جذابیت و اقتصادی بودن یک بسته بن دی به توسعه فروش آن محصول منجر

خواهد شد.

این مقاله درصدد نمایاندن روشهای بهینه بسته بندی شیر و تحولاتی است که درجهان امروز در حال شکل

گیری است.

شاید شیر را بتوان حساس ترین و پیچیده ترین نوشیدنی به حساب آورد ، حساسیت فوق العاده آن به نور و اکسیژن

از عمده دلایل فساد زودرس و اتلاف خواص ارگانیک شیر میباشد . اکسیداسیون شیر در مجاورت نور بدین معنی

است که نور دارای انرژی بالایی در قسمتهایی از طیف میباشد که این امر موجب فرایند اکسیداسیون چربی ها و

ویتامین ها در شیر میشود.

امروزه بسته بن دی شیر در پاکت های چند لایه محافظت بالنسبه خوبی را از محصول بعمل می آورد ، با این وجود

صنایع لبنیات احتیاج به چیزی بیش از یک ظرف محافظ دارند چرا که جذابیت یک بسته بندی به اندازه محافظت آن

از محصول برای مشتری دارای اهمیت و ارزش است . از اینرو دست اندرکاران این صنعت احتیاج به ظروفی جذاب ،

مطمئن و اقتصادی دارند که آنها را در قید یک تهیه کننده انحصاری محدود نکند . آنها ظرفی را می خواهند که به

آسانی باز و بسته شده و حمل و نقل آسانی داشته و قابلیت طراحیِ متناسب با هویت تولید کننده ونیاز بازار را بخوبی

داشته باشد.

امروزه در جهان شاهد استفاده گسترده از بطری های پلی اتیلنی برای بسته بندی شیر هستیم ، بخشی از این بطری ها ،

این ترکیب سه لایه برای ایجاد ظرفی که بتواند محصول را درمقابل . (PE) شامل بطریهای سه لایه پلی اتیلنی هستند

آسیب نور محافظت کند کاملا" ضروری است.

2 شرکت توسعه تجارت سبزینه

ترکیب عمومی ظروف سه لایه پلی اتیلنی ، شامل یک لایه سفید داخلی و بیرونی و لایه سیاه رنگ مابین این دولایه

میباشد ، نفوذ نور توسط لایه میانی سیاه رنگ مسدود شده و لایه سفید رنگ بیرونی و داخلیِ ظرف جلوه بهتری به

بطری می بخشند.

این بطریها از شیر در برابر نوری که در معرض آن قرارگرفته اند محافظت میکنند ، اما درویژگیهای معینی با پاکتهای

کارتنی مشترک میباشند و آن عدم جذابیت و قابلیت بازیافت کامل این نوع بسته بندی هاست . از طرفی این بطریها

ابعاد دقیقی نداشته و میل بالائی به دفرمه شدن یا ازدست دادن فرم دارند ، از اینرو در پوش چنین بطریهایی نمیتواند

محکم بسته شود ، بنابراین دهانه تمامی این بطریها بوسیله ورقه ای آلمینیومی درزبندی می شود تا از ریختن محتویات

بطری جلوگیری گردد و به بیان روشنتر قراردادن این بطری درحالت افقی غیرممکن بوده چرا که با پاره شدن این

که درساخت Extrusion ورقه آلمینومی ، محتو یات بطری خالی میشود . از طرفی با توجه به محدودیت فرایند

بطریهای پلی اتیلنی استفاده میشود ، امکان ایجاد اشکال متنوع برای بطری عملا " غیر ممکن است و تجهیزات فرایند

در قیاس با بهره وری این ماشین آلات بسیار گرانقیمت بوده و نیاز به مهارت و تجربه Extrusion Blowing

کافی دراستفاده از این تکنولوژی برای صاحبان صنایع لبنیات الزامی است ، مهارتی که معمولا " فاصله زیادی با

حرفه آنها داشته و درنهای ت اینکه بطریهای سه لایه پلی اتلینی قیمت بالائی داشته و هنگام فرایند تولید ضایعات

بیشتری را نیز به همراه دارند.

با طراحی بطریهای سه لایه از این ر زین پرمصرف PET بدنیست بدانیم که اولین کوششها برای ساخت بطری شیر از

زیاد مورد توجه Coinjection آغاز شد . این بطریها به علت استفاده از تکنولوژی گرانقیمت ساخت و فرایند تولید

با افزودن مستربچ سفید رنگ برای کدر PET قرار نگرفت . درهمین زمان پیشنهاد برای ساخت بطریهای تک لایه

کردن بطری نیز نتوانست ماندگاری و محافظت مورد نظر را برای شیر به ارمغان آورد.

رنگ جدیدی بخود گرفت . این NOVAPET توسط شرکت PET این وضعیت دربازار تا خلق رزین مهندسی شده

تک لایه تولید شده با این رزین PET رزین ها انقلابی را درصنعت لبنیات در اروپا ایجاد کرد ه اند ، بطریهای

با رنگدانه های PET میتوانند شیر را برای مدت شش ماه ن گهداری کنند ، راز تکنیکی این رزین ، ترکیب کامل

لازم درشروع فرایند پلیمریزاسیون بود و نیازی به افزودن موادی به پریفرم هنگام فرایند تزریق نبود.

3 شرکت توسعه تجارت سبزینه

رزین های این شرکت با روشهای مرسوم خشک کردن ، تزریق پریفرم و بادکردن قابل استفاده هستند . در فرای ند

تزریق نیازی به استفاده از نوع خاصی از رنگدانه ، مستربچ یا فیلتری برای تکمیل محافظت نوری پریفرم وجود

ندارد.

درتقابل با رزین های این شرکت ، کوششهایی برای تولید بطریهای سفید رنگی بر اساس افزودن مستربچ سفید

رنگ با مشکلات جبران ناپذیری مواجه شده است، شایان توجه اینکه به منظور دست یافتن به حافظت نوری کامل

PET 10 درصد مستربچ میباشد ، افزودن این میزان ماده غیرعالی (معدنی ) به رزین استاندارد - نیاز به افزودن 12 عملا" قالبگیری را درفرایند تزریق با مشکل مواجه میکند .(شکل پائین درمقیاس میکرون) عدم انتشار یکنواخت رنگدانه در بافت پلیمر- ممانعت نوری ناقص به این دلیل، پریفرم ساخته شده از مستربچ دارای میزان انتشار یکنواخت رنگدانه نبوده و دربرخی از قسمتهای بطری میزان تراکم رنگدانه بیشتر و در قسمتهایی کمتر خواهد بود که بروز مشکلاتی از قبیل : عدم ممانعت از ورود نور به دا خل بطری ، افزایش استعداد لایه لایه شدن درسطح بیرونی ، تضعیف رفتار مکانیکی بطری ، تفاوت مهم دراوزان بطریهای تولیدی دریک پروسه به خاطر عدم یکنواختی رنگدانه ها ، استفاده بیش از حد از مستربچ جهت جبران یکنواختی و مشکلات جدی در هنگام فرایند بادکنی را میتوان برشمرد.

مرتفع شده است. NOVAPET شرکت DAIRY امروزه تمامی این مشکلات بصورت قطعی با استفاده از رزینهای سطح کاملی از انتشار رنگدانه را فراهم کرده اند که این مهم درفرایند پلیمریزاسیونی که بدین DAIRY رزینهای منظورطراحی شده است بدست آمده است 1. مشخصات عمومی پریف رم ه ای تولیدی از این رزین شامل : وزن و در فرایند PET رنگبندی دقیق ، رفتارالاستیکی و مکانیکی بهینه دربطری و سیکل تولیدی یکسان با رزین متداول تزریق و بادکنی است.(شکل پائین درمقیاس میکرون)

4 شرکت توسعه تجارت سبزینه

انتشار یکنواخت رنگدانه دربافت پلمیر- ممانعت نوری کامل این شرکت شامل : DAIRY رزینهای  میلیمتر ، مناسب جهت / با خلوص 7% ماده رنگی با محافظت نوری 97 % دردیواره ای به ضخامت 28 DAIRY 1 بسته بندی شیر پاستوریزه یا محصولات لبنی با حساسیت کمترمانند میلک شیک ، دوغ ، ماست و ... با خلوص 9% ماده رنگی با محافظت نوری بیش از 99,5 % در دیواره ای به همان ضخامت ، مناسب DAIRY 0+ با ماند گاری بالا ، شیرهای حساس غنی شده و شیر سویا و .. UHT جهت بسته بندی شیر فرادما برای تولید بطریهای تک لایه مخصوص بسته بندی شیر با استفاده از PET امروزه استفاده از رزینهای مهندسی شده متداول ترین ماشین آلات تولیدی پریفرم و بطری به گزینه ای برتر درتولید این محصول ارزشمند تبدیل شده است از طرفی مقررات اتحادیه اروپا و سازمان بهداشت جهانی درخصوص استفاده از موادی که قابلیت بازیافت کامل دارند بر اهمیت این نوع رزینها افزوده است .